Tentoonstellingen & Kunstevenementen

Bezweringen van de werkelijkheid               

door Aja Waalwijk

Bart Rovers (1961) fotografeert landschappen, stenen, architectuur, natuur, kermisobjecten, apparaten, de tuintjes bij ‘Op de Valreep’, de betonskeletten bij de Zuid As, etc. De foto’s maken deel uit van series waarbij locaties en situaties dusdanig anders zijn dat ze zonder uitleg een vervreemdingseffect bewerkstelligen. Deels ook omdat alles is ontdaan van mensen.  Enig verband tussen de series is in eerste instantie moeilijk te leggen. Het is alsof de fotograaf een ritueel maakt van het opzetten van sequenties op elke plek waar hij terechtkomt. Het laatste blijkt minder willekeurig.

Bart maakte zeven jaar lang radioreportages en interviews over kunst en cultuur voor Amsterdam FM en begon zijn kunstzinnige loopbaan met geluidsexperimenten. Geluidsfragmenten van o.a. machines en elektronische geluiden uitgebouwd tot composities waren te horen bij diverse kunstprojecten. Eind jaren negentig bouwde hij cassetteobjecten uit eigen archief. De cassettecollages ogen als bouwwerken, als steden in één kleur opgezet. Daarna begon hij seriële producten te verzamelen zoals sponsjes, voor hem een vreemd materiaal en in maar vier kleuren verkrijgbaar. De sponsobjecten die eruit voortkwamen kenmerken zich eveneens door kleine stapelingen en rangschikkingen op het platte vlak. In 1999 kreeg hij van zijn broer een camera cadeau en vanaf dat moment begon hij seriematig te fotograferen.

“Bepaalde thema’s fascineren me. Je reconstrueert een eigen wereld door beelden te combineren. Iets zoals het niet bedoeld is vind ik het mooiste. De stenen die ik fotografeerde bij de zoutmijnen in Transsylvanie verliezen hun betekenis. Hoe kijk je anders naar een landschap of een ding? Die vraag houdt mij bezig. Ik heb een fascinatie voor apparaten. Het gaat er niet om wat het ding kan doen, maar om wat erop zit, de schoonheid van vormen bij elkaar.  Als je geen idee hebt wat het doet, zie je het ook anders. Iets kan veel meer schoonheid in zich dragen dan dat je op het eerste moment ziet. Dingen zien er zo raar uit. Dat is mijn verbazing over de cultuur. Als iets spannend of droomachtig is kun je in een andere wereld duiken. Een verdeelstation bijvoorbeeld wordt een ander soort object. In het Creagebouw zag ik allerlei installaties. Het hele gebouw bleek een installatie. De waterleidingen in de duinen zijn ook heel industrieel.

Crisis van Overvloed

(c) foto Bart Rovers 2013

Ik ga zelden naar winkels als Blokker, Xenos of supermarkten. Winkelcentra ervaar ik als kermistenten, altijd prijs! Die overvloed van de welvaartsmaatschappij maakt mij angstig, dus geef ik het ook een plek. Neemde Bart Smit- interieurs. Je komt er de meest bizarre dingen tegen, rare vormen en kleuren, en dan de hoeveelheid. Ik ben geen mensenfotograaf en kan ze ook niet in mijn onderwerpen betrekken. Het leidt af en mensen fotograferen is een vak apart. Misschien komt het ook omdat ik heel individualistisch ben. Fotografie is mijn eigen wereld. De wereld is surrealistisch en daar probeer ik vorm aan te geven middels fotografie. Het is een soort bezwering van de werkelijkheid.”

De tentoonstelling met fotoseries over de Aragoniet- en zoutregio in Transsylvanie is tot 30 september te zien in Zaal 100, te Amsterdam, met uitzondering van de maanden juli en augustus. Openingstijden: zie www.zaal100.nl

Juni 2013

Kermisjes in Hongarije, nu in Het  Einde van de Wereld

 

 

In het Einde van de Wereld te Amsterdam is vanaf 14 september een tentoonstelling ‘Kermisjes in Hongarije’ te bezichtigen. De expositie omvat een zevental foto’s en enkele filmstills  van nostalgische kermisjes   gemaakt in 2010 en 2011. Het verhaal over de kermisjes is te lezen in Most Magyarul !  dat deze zomer verscheen.

Tussen Ecologie en Cultuur, Het Landenfestival

Het Landenfestival in het landschapspark ‘De Oeverlanden’ beleefde dit jaar de eerste editie. Vorig jaar vond de try-out plaats van het minifestival waarin ecologie, kunst en natuur samen gaan.   Tegenover het Nieuwe Meer in Amsterdam ligt het park ‘De Oeverlanden’. Daar werd op 14, 15 en 16 oktober de eerste editie van het volgens mij kleinste festival van Nederland gehouden.   Het festival pretendeert een mix te zijn van ecologie, natuur en cultuur. Een terugblik op het zeer gevarieerde programma.

 

Bij de ‘ingang’ van het festivalterrein (De Bocht) bevindt zich een brug over een brede sloot waar de Deense kampioen steenkeilen Mads Vind Ludvigsen een competitie organiseert. De bezoeker kan proberen om in een aantal worpen, enkele stenen gemaakt van gebakken klei, zo vaak mogelijk te laten ‘stuiteren’ op het water. De standen werden zorgvuldig bijgehouden. Het is een spel wat enige behendigheid vraagt. Mijn score was vorig jaar zodanig slecht, dat ik ervan afzag om weer eens een kansje te wagen. Ik vervolgde het pad en enkele minuten later kwam ik bij het Witte Wieven Veld.

Het Witte Wieven Veld, ’s zomers een bloemenweelde, vormde het decor waarin zich enkele workshops en demonstraties plaatsvonden. Het veld werd opgesierd door de sprookjesachtige installatie van met reusachtige Witte Wieven die overdag, maar ook later vooral bij zonsondergang prachtig tot hun recht kwamen. De maker van dit werk is Timo Goosen. Het werk van de kunstenaars die verantwoordelijk zijn voor het Gesamt kunstwerk, Bart Kelholt en Carolien Diepstraten,  een viertal assemblages, in het water tegenover het strandje, betrekt het Nieuwe Meer bij het festivalterrein, een soort verbindenede factor.

Als je door het kunstwerk heenloopt, verandert de ervaring telkens door de verschillen in lichtval en het perspectief. Bijvoorbeeld als je richting bos loopt. De doorkijkjes naar het bos ervoer ik als een spannend schouwspel.

Het veld toont een verzameling van ambachtelijke kunst en vernuftige oplossingen om materiaal opnieuw te gebruiken en  zelf eenvoudig energie op te wekken. 

Hergebruik van materiaal in zijn puurste vorm vinden wij bij ‘The Pooproject’, een papierwerkplaats waar papier uit de poep van de Schotse Hooglanders die op het terrein van de Oeverlanden grazen wordt vervaardigd. De vezels van de uitwerpselen zijn zeer geschikt om tot papier te verwerken. 

De werkplaats waar de zogenaamde ‘rocket stoves’ in elkaar geknutseld kunnen worden is een groot succes. De grote blikken die te vinden zijn bij het afval van de horeca, voornamelijk snackbars en restaurants, worden omgebouwd tot kleine kacheltjes, die als kooktoestel kunnen dienen en waar ter plekke ook op gekookt werd.

De presentatie van leerlingen het Technasium Calandlyceum LAB, laat zien hoe je op eenvoudige wijze je elektriciteit kan opwekken. Fietswielconstructies dreven een dynamo aan met electriciteitsopwekking als resultaat. De objecten, deels opgesteld in een grote tent, werden van beeldmateriaal voorzien dat informatie verschafte over het project op de school.

Ik vervolgde mijn wandeling en kwam in het Struinbos terecht. Daar werd ik aangenaam verrast door de dansvoorstelling van Mono Collective o.l.v. Artemis Lampiri. Twee danseressen, beter gezegd ‘bewegingskunstenaressen’ gaven een betoverende voorstelling in het bos dat het decor  vormde. De lichtval van de zon door de bomen heen maakte de belevenis compleet en droeg bij aan de surrealistische dromerige enscenering. De bewegingen van de ‘performers’ kwamen al improviserend tot stand en bleven spannend genoeg in deze compacte voorstelling waar de bomen en laaghangende takken als attributen werden gebruikt. De soms wat houterige bewegingen werden afgewisseld door meer vloeiende. Af en toe leek er een samenspel te ontstaan, maar net als er een benadering leek plaats te vinden ging elke performer haar eigen weg en zo bleef de spanning bestaan in een dynamisch vormgegeven schouwspel.

De sfeer tijdens het festival is rustig en gemoedelijk. En lekker onder elkaar. In een klein stukje natuur, op een afgelegen terrein, waar de stad heel ver weg leek te zijn.

De stad waar dat zelfde weekend, op zaterdag, tijdens de tweede dag van het natuurfestijn, de revolutie uitgebroken leek te zijn, tijdens de bezetting van het Beursplein en ‘Occupy Amsterdam’ heet. En waarop zondag tijdens de Amsterdamse Marathon een groot deel van de stad wordt bezet en ingenomen en waar men zich in groten getale op stort . Wat een geluk om daar niet bij te zijn.

Ik heb aan de fotografieworkshop van Patricia de Ruijter deelgenomen en proberen te ervaren hoe het is om vanuit het perspectief van een dier te kijken, althans, via mensenogen door de lens van de camera. Het mooie van een dergelijke werkwijze is dat je zelf ook wat kleiner lijkt te worden en dat het bewustzijn voor het detail groeit. Je ziet meer als fotograaf/kunstenaar. Heel aardig was dat wij als ‘leerlingen’ van Patricia attent werden gemaakt op het samengaan en soms het vervloeien van natuur en cultuur, wat tijdens onze fotografiewandeling tot een aardige conversatie over deze fenomenen leidde.

Hoe klein het festival ook was, de gevarieerdheid was groot en het koste ook geen enkele moeite om je de hele dag op een plezierige manier bezig te houden. Veel programmaonderdelen herhaalde zich zodat je bijna nooit een onderdeel kon missen en dat het op die manier mogelijk was om lekker rustig rond te kijken en te eten of te drinken bij een van de eet- en drinkgelegenheden aan het pad, aan het meer of in het bos bij uit afvalhout getimmerde biohapjestentjes, een barretje met smaakvol biobier of een kruidig theetje van de Theefabriek. Gelokt door de rook van geposfte kastanjes of een kampvuur in het bos. Ook dichtkunst en geluidsperformance ontbraken niet.

Ik hoop dat er de volgende herfst weer een editie van het festival georganiseerd wordt. Een mooier afscheid van de zomer kan ik mij niet wensen.

http://www.ecofestivallanden.nl/index.html

 november 2011

 Kermis en Pretpark

Nieuwe expositie in de Buurtboerderij is nu afgelopen. Het was een mooie tentoonstelling. In de caféruimte hng een serie van zeven foto’s gemaakt in Biatorbágy tijdens mijn vakantie in 2010.

KERMIS & PRETPARK– Een fotoserie van Bart Rovers over een kermis in Biatorbágy(Hongarije 2010) en het pretpark Wunderland Kalkar(Kalkar 2010). De tentoonstelling is t/m 17 juli 2011 dagelijks te bezichtigen in  Buurtboerderij ‘Ons Genoegen’ Spaarndammerdijk 319 Amsterdam.

OPENING : ZONDAG 19 JUNI  VANAF 15.30 UUR

IEDEREEN IS VAN HARTE WELKOM !

Het  Einde Nadert

FOTOTENTOONSTELLING OVER DE SLOOP VAN HET PTT GEBOUW IN  ‘HET EINDE VAN DE WERELD’ AAN BOORD VAN HET SCHIP ‘QUO VADIS’, JAVAKADE 61 AMSTERDAM.

OPENING VRIJDAG 13 MEI 17.00-18.00 UUR. IEDEREEN IS VAN HARTE WELKOM! HIERNA IS DE EXPOSITIE TE ZIEN TOT 16 JULI  OP WOENSDAGEN EN VRIJDAGEN VANAF 18.00 UUR.

ZIE OOK: http://www.eindevandewereld.nl/

De tentoonstelling is voorbij, Het Einde van de Wereld heeft nu zijn zomerstop tot 31 augustus. Na de zomervakantie is er een nieuwe tentoonstelling.

Juli 2011

Het Einde Nadert voor Galerie van Dieten

 Tot en met zaterdag 14 mei 2011 bestaat Galerie van Dieten(D’Eendt) nog.Vanaf 15 mei bestaat alleen nog de Ferdinand van Dieten Office. Na 23 jaar sluit de eigenzinnige galerie aan de Spuistraat in Amsterdam.

Ik wist nog niet zo lang dat Ferdinand zou gaan stoppen en het was voor mij vreemd om  in de galerieladder te lezen dat deze tentoonstelling als ‘De laatste tentoonstelling in Galerie van Dieten ‘ stond aangekondigd. Geen cryptische zin dus.

De galerie die ik regelmatig heb bezocht en waarvan ik in mijn radiotijd verslag van heb gedaan nadert het einde. De laatste tentoonstellingen waren(is) erg mooi en ik besefte wat we gaan missen. Een veelzijdige, multidisciplinaire galerie zonder pretenties. In een klein pandje met veel wit en drie verdiepingen ingeklemd tussen de Spuistraat en de Raamsteeg, waar de ingang is.

Op 16 april was de opening van de afsluiting. De kunstenaars van de galerie en wij als trouwe bezoeker kregen  behalve een boekje van eigen hand ook een voortreffelijke maaltijd aangeboden waarvan wij gretig mochten nemen na een paar woorden van onze gastheer die er vooral een feestje van wilde maken.

Aanstaande zondag gaat agent/curator Van Dieten met zijn ‘office’ van start omdat hij “juist specifieker en meer inhoudelijk met kunstenaars kan werken.” aldus de galeriehouder in zijn afscheidsboekje. “Voor mij is deze nieuwe uitdaging een stap vooruit.”

mei 2011

http://www.dieten.eu

‘Het Einde Nadert’-Een fotoserie over de sloop van het  PTT Gebouw  in Amsterdam. Tentoonstelling in Het Einde van de Wereld.

 

De tentoonstelling omvat een fotoserie over de sloop van het PTT Gebouw. De sloop is nu bijna volbracht. Het gebouw is bijna herinnering geworden. Net zoals de PTT herinnering geworden is. De sloop staat wat mij betreft symbool voor het verlies van wat eens vertrouwd was. Net zoals alle andere postkantoren die nu opgeheven zijn.  De tentoonstelling is vanaf  mei te zien in Het Einde van de Wereld. De opening is op 13 mei om 17:00 uur.

april 2011
 

 Na het Festival

Het WMMF is voorbij. Mij heeft het festival veel vreugde, inspiratie en energie gegeven. Ik heb drie mooie en interessante concerten bijgewoond en een groot aantal onderdelen van het programma in en om het festivalcafé gevolgd. Nostalgisch was de mix van Mamiko Motto. Zie bracht muziek ten gehore, weliswaar voornamelijk via de laptop, die ik thuis in mijn platenkast heb staan, op vinyl uiteraard.  Ik heb deze platen lang niet meer gedraaid omdat ik geen deugdelijke platenspeler meer had, maar nu gelukkig weer wel.  Ik hoorde o.a. muziek van ‘The Black Dog’ en Laurie Anderson. Geluidskunstenaar Wouter van Veldhoven liet zijn live-compositie horen d.m.v. zelfgebouwde instrumenten, waarbij een oude bandrecorder niet ontbrak. Prachtig om te zien. De laatste dag van het festival nog meer (ongeveer 50!) bandrecorders die hun werk deden in het Tape Loops Orchestra. Wel rest mij enige kritiek. Als je pretendeert een ‘World’ festival te zijn, dan zal de volgende editie over twee jaar meer ‘werelds’  moeten klinken en minder Amerikaans. En hoe zeer ik Steve Reich ook waardeer, het werd een beetje het  ‘Steve Reich Festival’. Andere werelddelen zijn te weinig of niet vertegenwoordigd en met nadruk dient gezegd te worden dat ‘minimal’ wel groot geworden is in de afgelopen decennia, maar, dat er in feite al eerder ‘mimimaal’ repetatief werk bestond, zoals Vexations van Erik Satie uit 1893. Interessant als dat tijdens de volgende editie van het festival gespeeld zal worden.°

°Echter, ik vond een recensie uit Het Parool  een beschrijving van de uitvoering van Vexations van Erik Satie tijdens het WMMF in 2009. Dus toch al gedaan!

april/mei 2011

Luistertips: http://www.concertzender.nl/swfplayer.php?mode=rod&provider=cz&program=opgehoesd&date=20090515&hour=00&pid=35211

http://player.omroep.nl/?serid=4329

http://www.concertzender.nl/swfplayer.php?mode=rod&provider=cz&program=rod&date=20101122&hour=20&pid=45951

http://cafesonore.radio6.nl/2011/03/29/cafe-sonore-minimal/

Boris Tellegen (DELTA) exposeert in Het Muziekgebouw

Tot en met 25 april zijn er in het atrium van het Muziekgebouw aan het IJ drie sculpturen  van beeldend kunstenaar Boris Tellegen te zien. De metersgrote werken die ik op ruimtelijke stadsplattengronden vind lijken zijn gemaakt voor het World Mininimal Music Festival. De kunstenaar was onder de naam DELTA in de jaren 80 werkzaam als graffiti-artiest, echter niet als de cliché letterspuiter die tot vervelens toe  op muren zijn ‘tag’ spuit, maar meer wat je 3D-typografie zou kunnen noemen. Ik werd zeer getroffen toen ik het werk van Boris zag hangen in de grote hal van het Muziekgebouw. Het is lang geleden dat ik zulk goed werk gezien heb. Het werk sluit precies aan  bij mijn belevingswereld, bij mijn manier van waarnemen. Zo zou ik het ook willen maken,  maar,  ik ben, om (wijlen) Theo Niermeier te citeren uit een interview dat ik eens met hem had: “ook maar een culturele dwerg”.  Theo Niermeier maakte zijn sculpturen van schroot en werd de ‘IJzeren Dichter’  genoemd. Hoewel het werk van Boris  enorm verschilt met dat van Theo, kan je wel overeenkomsten in het componeren van het werk zien. De ‘Subduction Zones’ die in het Muziekgebouw te zien zijn, werden opgebouwd met het ‘bouwschroot’ zoals je in elke bouwcontainer kan aantreffen al weet ik niet zeker of het materiaal net zoals bij Theo ‘gevonden’ is.  Het is in mijn ogen de recycling van een landschap dat de bezoeker van het hoofdstedelijke muziekpaleis aan het IJ voorgeschoteld krijgt.

Een vierde werk van Boris Tellegen hangt  tegen de betonnen wand  boven de trap die van het atrium naar de hal beneden leidt. De sculptuur  die er eenzaam hangt lijkt en beetje te verdwijnen in de gigantische ruimte, maar de grijze achtergrond met de kleine putjes er om heen versterkt het werk en zo komt het toch tot zijn recht.

maart 2011

© Bart Rovers/MEW 2011-2014

“I had to, like open the bruise up and let some of the bruise blood come out to show them” (Uit: ‘Come out’, Steve Reich, 1966). 

Wat volgens mij zeker de aandacht moet krijgen is het World Minimal Music Festival(WMMF). Het festival duurt vijf dagen en is in Eindhoven en Amsterdam te bezoeken.

“Hypnotiserend, repetitief en adembenemend: minimal music brengt al sinds de jaren 60 mensen in vervoering met bedrieglijk simpele middelen.
Muziekgebouw aan ’t IJ in Amsterdam en Muziekgebouw Frits Philips Eindhoven brengen een eerbetoon aan dit bijzondere genre. Met muziek van o.a. Steve Reich, Philip Glass, Simeon ten Holt, Michael Nyman, de Monts Mandara in Kameroen en Machinefabriek”, aldus de website van het festival.

Eén van mijn favoriete composities die in dit festival ten gehore gebracht zal worden is Canto Ostinato van Simeon ten Holt(1923). Canto Ostinato(1976) dat vele malen in zeer diverse bezettingen en op zeer uiteenlopende locaties is uitgevoerd heeft op mij een verpletterende indruk gemaakt. Zodra ik de eerste klanken van het werk hoor raak ik in totale vervoering en kan ik  niets anders meer doen dan luisteren. Pas begin jaren 90 heb ik Simeon ten Holt ondekt toen ik de drievoudige LP van Canto Ostinato (Vredenburgconcert,1984, Gerard Bouwhuis, Gene Carl,  Cees van Zeeland,Ariëlle Vernède ) kocht, samen met de LP Natalon in E/Cyclus aan de Waanzin(Kees Wieringa, 1987). Lange tijd heb ik Canto Ostinato niet kunnen draaien omdat ik geen deugdelijke platenspeler meer had. Uiteindelijk schafte ik de CD-versie aan van  het werk, nadat ik in een uitzending van ‘Een Kamer in het Verleden’  met filosofe Joke Hermsen( vanaf ong. driekwart van de MP3-stream, oktober 2010)  een fragment hoorde met een mooie beschouwing over Canto Ostinato en de rol die tijd daarin speelt.

maart 2011

Veel interessante informatie over het festival voorzien van film en geluid is te vinden op http://muziekgebouw.wordpress.com/ en http://weblogs.vpro.nl/dorst/wmmf/